Hastalıkları Önceden Haber Veren 4 İdrar Tipi (Örnekleriyle)

Giriş ve idrar tatmak

0:00 Selamlar, ben Doktor Ozan. Nasılsınız? Herkes iyidir umarım. Bugün sizlerle idrar hakkında konuşmak istiyorum. Eski zamanlardan beri insanlar idrarlarına bakıp sağlıkları hakkında çıkarım yapıyorlarmış ve bu çıkarımların çok tutarlı olduğunu gördükten sonra bunu yapmaya devam etmişler. Şimdi geçmişte insanlar şöyle yapıyorlarmış, idrarı alıyorlar, eee, sonrasında bu da çok koyuymuş bu hastada ya. Neyse, idrarı alıyorlar, kokluyorlar, tadıyorlar, bakıyorlar ve bunun hakkında çıkarım yapıyorlarmış. Şaka değil. Geçmiş zamanda Mısır’da insanlar idrarlarını dışarı yaptıkları zaman karıncaların idrara geldiğini görüyorlar, bazı insanlarda. Bu durumun diyabet denen aslında mesele olduğunu fark etmeleri uzun sürmüyor. Hastalığın ismi yok, ama bunun bir sorun olduğunu görüyorlar. Sonrasında bu tanımlama ilerliyor ve ileride, zaman ilerledikçe, insanlar idrarı bir şekilde tetkik edemedikleri için tadıyorlar. Evet, idrar tadan insanlar var ve işte idrarın tadı şekerli ise bunun diyabet olduğunu söylüyorlar. Neden idrar şekerleniyor? Çünkü kan şekeriniz eğer fazla ise o kandaki şeker idrara bir şekilde geçiyor ve idrarın tadını tatlı hale getiriyor. Peki, her gün idrar tahlili yaptıramayacağımıza göre sağlığımızı takip etmek için biz idrarımızdan nasıl çıkarımlar yapabiliriz? Bugün size en sık görülen idrardaki değişimleri anlatacağım ve bunların anlamlarını beraber çözeceğiz. O zaman başlayalım. Birincisi koku.

İdrarda koku neden olur?

1:39 Şimdi idrarda seçtiğimiz birkaç farklı koku var. Bir tanesi çok tipik olan keton. Eğer ketojenik diyet yapıyorsanız keton kokusu hissetmeniz normal. Keton kokusu dediğimiz şey de böyle patlamış mısır ile meyve arasında bir koku. Şimdi eğer keton kokusunu ketojenik diyet yapmadan hissediyorsanız, bu şu demek: bedeniniz aç kalıyor, çok fazla egzersiz yaptınız, aşırı susuz kaldınız ya da metabolik bir hastalığınız var. Bunlar keton artışı ile beraber idrara böyle bir koku oluşturuyor. Eğer böyle bir durumla karşılaşırsanız birkaç gün takip etmeli ve sonrasında doktora gitmeli ya da hayatınızda neyi değiştirdiyseniz onu düzeltmelisiniz. Bir diğer koku da kötü koku dediğimiz aslında eee iltihap kokusu. Genelde bu iltihap kokusu erkeklerde idrar yolu enfeksiyonu, kadınlarda ise hem idrar yolu enfeksiyonu hem de vajinit, yani vajinal enfeksiyonlar ile oluşabiliyor. Şimdi kadın genital organı anatomisi farklı olduğu için ve idrar yolu ile vajina çok yakın olduğu için bazen idrar yolu enfeksiyonu olmasa bile vajinal enfeksiyonlar bu şekilde bulgu oluşturabiliyor. Onun için de acaba benim idrar yolu enfeksiyonum var mı diye düşündüğünüz zaman her zaman sık idrara çıkıyor muyum, idrar yaparken yanmam var mı gibi ya da ateşim var mı, halsizliğim var mı, bir enfeksiyon bulgum var mı diye düşünmeniz lazım. Şimdi bu idrar yolu enfeksiyonuna değinmişken bir de idrarın şeffaflığından konuşalım. Şimdi normalde idrar aslında bulanık görülmeyen homojen bir yapı. Ama bazen idrarı bulanık

İdrar neden bulanık görünür?

3:16 görebiliyoruz. Bunun iki tane önemli sebebi var. Bir tanesi yine idrar yolu enfeksiyonu ki bu iltihapla beraber eee idrara çıkan bir bulanık bir görüntü oluşturur. Bir diğeri de idrarda fazla protein olması. İdrardaki protein kaçağı da idrarı bulanık hale getirebilir. Genelde idrardaki protein kaçağını zaten idrar bulanıklaşmadan insanlar fark ederler. Şimdi burada bir de eee şunu düşünmek lazım. Bazen idrara mukus çıkabiliyor. Mukus dediğimiz salyamsı bir yapı. Bu doğal. Ama bu sürekliyse ya da başka bir şikayetiniz varsa işte o zaman şüphelenmek ve doktora başvurmak lazım. Bir diğer mesele de köpük. Şimdi bazı insanlar idrarın köpürdüğünü söylüyorlar.

İdrarda köpük neden olur?

4:05 Bunun iki tane ana sebebi var. Birincisi ve en önemli sebebi idrara protein çıkması. İdrara protein çıktığı zaman idrar o albüminle beraber köpüklü bir hale gelir ve bu böbrek hastalıklarıyla ilişkilidir ya da böbrek hastalığı yapabilecek işte diyabet, eee, tansiyon gibi durumlarla ilişkili olabilir. Bir diğer yandan da eğer böbrek hastalığınız yoksa ve aşırı protein tüketiyorsanız bazen hafif böbrek hastalıkları ya da hafif böbrek sorunları normal beslenmede ortaya çıkmazken siz proteini arttırdığınız zaman böbreğe binen yük artar ve idrara protein kaçmaya başlar. Bu ilk dönem böbrek hastalıklarında görülebilir. Onun için de eğer beslenmeyi değiştirdikten sonra idrarda köpük görüyorsanız bu yine böbreğinizin bu proteini tolere edemediğini, aldığınız proteini tolere edemediğini söyler. Şimdi bir diğer mesele de tabii tazyik, eee, tazyikli idrar yapmak. Doğru mu söyledim? Ya bunu söylediğime inanamıyorum. Yani fazla basınçlı idrar yapmak diyelim. Bu da idrarın köpürmesine sebep olur ve böyle pimpirikli insanlar “Ya benim idrarım işte köpürüyor, ben böbrek hastasıyım.” deyip hastaneye geliyorlar. Haklı olarak korkuyorlar. Fakat eğer fazla sıkışmışsanız ya da yüksek mesafeden idrarınızı yapıyorsanız bu da idrarınızın köpürmesine sebep olabilir. Eğer böyle bir durumla karşılaştıysanız bir seferlik köpürme bizim için hiç önemli değil. Sürekli olarak köpürüyor olması lazım idrarınızın. Ve bizim için en önemli nokta renk. Şimdi idrarın alabileceği aslında çok fazla renk var. Herkes sarının tonlarını düşünüyor ama hiç alakası yok. Yeşilden siyaha, maviye kadar aslında idrarın alabileceği renk

İdrar renkleri ve anlamları

5:44 var. Siyah özellikle metabolik hastalıklarda görülüyor. Onun için de bunu bebeklikte tanı koyulduğu için bu duruma zaten erişkinlikte görmeniz imkansız. Mavi bazı ilaçlarla oluyor. Evet, mavide ilaç kullanıyorsanız görebilirsiniz ama kullanılan ilaçlar şu anda rutinde olmadığı için yine görmeniz imkansıza yakın. Fakat idrarı kırmızı yapan birkaç tane sebep var. Bir tanesi evet, işte böbrek taşı ya da idrar yolunda bir kanama. Bu idrarınızı kırmızı renge boyayabilir. Bir. İki.

Kırmızı renkli idrar neden olur?

6:16 Bazı ilaçlar, bazı antibiyotik grupları özellikle idrarınızı kırmızı hale getirebilir. Üçüncüsü, yedikleriniz idrarınızı kırmızı hale getirebilir. Yani bir önceki gün bir kilo pancar yiyip kırmızı pancar yiyip sonrasında sabah idrarını böyle kan rengine yakın görünce korkan insanlar tanıyorum, acile koşan ama çok normal. Bu şey gibi, fazla şarap içip kusunca midem kanıyor deyip acile gelen arkadaşlar gibi. Hayır. İdrarınızdaki kırmızı rengin sadece kanamayla ilişkisi yok. Bir diğer yandan idrarınız portakal rengi gibi böyle koyu parlak sarı olabilir. Bunun da iki sebebi var bildiğimiz. Bir tanesi C vitamini kullanımı. C vitamini idrarı koyu parlak sarı hale getirir. Bir diğeri de safra kesesi sorunları. Eğer safra keseniz tıkanırsa ve safra akışı bağırsağa olmaz ise bu biriken safra kana geçer, kandan böbrekle süzülür ve idrarınıza geçer. Onun için de safra kesesi hastalıklarında da tıkanıklıklarında da idrar parlak sarı olabilir. Eğer karnınızın sağ üst kadranında, sağ üstünde yani safra kesenizin olduğu bölgede ağrı hissediyorsanız, yemekten sonra hazımsızlığınız varsa ya da yağlı dışkılama yapıyorsanız, böyle yapış yapış dışkılama yapıyorsanız ve idrarınızın rengi böyleyse bir safra kesesine baktırmakta fayda var. Bir diğer mesele yeşil renk. Belli B grubu vitaminleri idrarı yeşile çalan bir renge bürüyebilir. Bir diğer mesele, parlak sarı değil de koyu mat sarı. Bunu da yine havuç gibi beta karoten içeren besinler yapabilir. Peki, normal idrarın

7:55 renklerine gelirsek, şimdi bu idrar hafif koyu bir idrar. Tabii bu idrar değil, elma suyu bu arada, idrar içmedim. Eee Gerçekten öyle düşünen var mı bilmiyorum. Eee Bu renk eee Şöyle diyeyim hatta. Koyulaşmış bir idrarın rengi. Biz beyaz renkli, yani beyaz dediğim şeffaf idrarı istemiyoruz. Bu fazla sıvı aldığınız anlamına geliyor ki fazla sıvı mineral kaybı ve diğer dengeleri bozduğu için bizim istemediğimiz bir durum. Fakat şeffafa yakın, hafif sarımtırak renk bizim tam istediğimiz idrar. Ve bunu gün içinde göremiyorsanız yeterli sıvı almıyorsunuzdur. Bakın, bahsetmedim ama koku, işte renk, işte köpürme, bunların hepsini de eksik sıvı almak yapar. Onun için de önce sıvı alımını artırmak gerekiyor. Şimdi renkleri konuştuktan sonra aslında sıvıyla ilgili de bir şeyler anlatmam lazım. Çünkü sıvı alımı ile ilgili saçma sapan muhabbetler var. Hep kilo başına 30 ml. Yahu, yani şimdi sen bu kuralı

Ne kadar su tüketilmeli?

9:00 söyledin ki bu cerrahi kitaplarında da yazıyor. Sen bu kuralı söyledin ama ya kardeş, hangi, nerede? Ben şunu bir koyayım. Ya kardeşim, bak, eee hangi mevsimdeyiz? Kadın mısın, erkek misin? Hamile misin? Çalışıyor musun, antrenman yapıyor musun? Dışarıda mısın? Ortamdaki nem ne? Ne alakası var ya? Herkese 30 ml. Alakası yok. Saçmalık. Ya biri size işte hesapladım, bilmem ne kadar su içmeniz lazım diyorsa saçmalıyordur. Bir. İki, bunun bir de kalori bazlı hesabı var. Her bir kaloriye 1 ml sıvı gibi. Bu da yine kitaplarda yazıyor, textbook’larda. E bu da çok saçma. Diyelim ki ben diyete başladım, 100 kg bir adamım. Ben bu 100 kg halimle 1500 kalori alıyorum. Ama benim ihtiyacım olan eee 3 litre. E ben kaloriye göre 1500 kalori aldığım için 1,5 litre su içiyorum. Oldu mu? Olmadı. Kırk yapar. Onun için de sıvı alımını takip edeceğiniz en iyi şey idrarın rengidir. Bakın, eğer idrarınızın rengi hafif sarı ve açık ise bu sizin doğru sıvı aldığınızı söyler. Ne kadar sıvı aldığınızdan bağımsız olarak. Eğer böbrekleriniz sağlam ise. Bu arada sıvı alımını takip ettiğimiz bu renk meselesini sadece gün içindeki idrarla konuşuyoruz. Yani sabah kalktığınızda ilk idrar gece boyu çok yoğunlaştığı için onun koyu olması normal. Ama ilk idrar dan sonraki idrarın eee rengi eğer açık ise benim için doğru sıvı alımı yapıyorsunuzdur. Ne kadar sıvı aldığınızdan bağımsız olarak. Bu videoyu beğendiyseniz beğenmeyi ve yeni videolardan haberdar olmak için kanala

10:42 abone olmayı unutmayın. Mutlu ve sağlıklı günlere. Hoşça kalın.